استارین وب

​

 ​

نام علمی:

.Cucurbita pepo L

تیره:

Cucurbitaceae

گیاهشناسی

Cucurbita نام لاتین نوعی از کدوست.کدوی پوست کاغذی (پوست برهنه) واریته ویژای از کدوهای معمولی (کدو مسمایی) است. گیاهی است علفی، یکساله، دارای ساقه توخالی ، کرکدار و خزنده که طول آنها تا 6 متر هم می رسد. دارای برگ های درشت به رنگ سبز که حالت پنج لبی دارند و بسیار پرزدار و توسط دمبرگ طویل و کرک داری به ساقه متصل می شوند. گیاهی تک پایه است که گل های نر و ماده از هم جدا هستند. گل های نر بزرگتر می باشند و به صورت دسته ای و 10 تا 20 روز زودتر از گل های ماده شکفته می شوند.  به طور معمول گل های نر روی بندهای ششم، هفتم و هشتم و گل های ماده روی بندهای نهم به بعد ساقه قرار دارند. میوه اش سته ی بزرگ کروی شکلی است و اغلب دارای پوستی سخت و بژ رنگ است و حاوی 400 و 500 دانه می باشد. دانه ها بسیار ظریف هستند و وزن هزار دانه 200 تا 300 گرم است.

​

ترکیبات شیمایی

مواد موثر مورد نیاز در داروسازی نوین که در بذرهای کدوی پوست کاغذی وجود دارند، شامل ویتامین E، فیتوسترول، فلاونوئید، اسیدهای چرب و مواد معدنی (غنی از عنصر روی) هستند. روغن ثابت در بذرهای کدوی پوست کاغذی (30%) از نوع غیر اشباع شامل اسید لینولئیک و اسید اولئیک) است.

خواص درمانی

در طب سنتی، از قسمتهای گوشتی انواع کدو به عنوان ماده ضد قند و تامین کننده املاح بدن و از دانه ها بصورت گسترده علیه کرم های روده استفاده می شود. روغن حاصل از بذور برای معالجه تورم پروستات، سوزش مجاری ادرار و معالجه ی بیماری تصلب الشرایین کاربرد دارد. اثر آنتاگونیسمی عنصر عوارض روی با کادمیم را دلیل اثر کنترل کنندگی این گیاه بر سرطان پروستات می دانند. بذر کدوی پوست کاغذی منبع سرشاری از عنصر روی (جلوگیری از ریزش مو) محسوب می شود. عسل حاصل از گل های کدو بسیار مرغوب است.قطره پروستاتان دارویی است که از بذور این گیاه تولید شده و برای درمان بیماری های دستگاه ادرار کاربرد دارد ( این دارو در داروخانه های کشور موجود است).

برای خواندن ادامه مطلب اینجا کلیک کنید.

​

​

 ​

نام علمی:

Humulus lupulus

تیره:

Cannabinaceae

قدمت کشت رازک به بیش از یک هزار سال پیش می رسد . در اروپا آثار به جا مانده از سال 786 میلادی نشان می دهد این گیاه در برخی نقاط مانند باغها و فضای مربوط به کلیساها به خصوص اطراف منزل دنیس (از کشیشهای بلند پایه آن زمان) به عنوان یک گیاه دارویی کشت می شده است . در گذشته مردم از گلهای ماده و مخروطی شکل این گیاه برای معالجه بیماریهایی مانند مالاریا ، یرقان و ناراحتیهای گوارشی (به عنوان محرک ترشحات معده و تنظیم کار جهاز هاضمه) استفاده می کرده اند . بعدها به عنوان ماده ای خواب آور و آرام بخش مورد توجه قرار گرفت .

در اکثر فارماکوپه های معتبر از گلهای رازک ماده و اسانس آن به عنوان دارو یاد شده و خواص آرام بخشی و خواب آوری آنها مورد تاکید قرار گرفته است . از مواد موثره گلهای رازک به عنوان مدر (پاک کننده کلیه ها) و ضدعفونی کننده استفاده می شود .این مواد اثرهای هورمونی نیز از خود نشان می دهند .

در صنایع داروسازی از مواد موثره گلهای این گیاه داروهایی آرام بخش و خواب آور مانند لگاتین و هوالتا تولید می شود . از گلهای رازک در صنایع غذایی ، کنسروسازی و نوشابه سازی به عنوان طعم دهنده استفاده می شود . در حال حاضر بیش از 95 درصد رازکهای تولید شده در سراسر جهان در صنایع نوشابه سازی به خصوص تولید آب جو (ماءالشعیر) به عنوان طعم دهنده کاربرد دارد. مواد موثره گلهای رازک (اسانس و عصاره آن) خاصیت ضدعفونی کنندگی دارد . این مواد در صنایع بهداشتی و آرایشی کاربرد داشته و از آنها در تهیه شامپو ، کرم و محلولهای آرایشی جهت حفاظت پوست و مو استفاده می شود .

رازک در اکثر کشورهای اروپایی ، آمریکا ، شیلی و حتی استرالیا در سطوح وسیعی کشت می شود .

گیاهشناسی

 رازک گیاهی دو پایه ، علفی ، چندساله و بالا رونده است .  هومولوس شامل گونه های متعددی است ولی گونه لوپولوس از زمانهای گذشته در برخی نقاط جهان کشت می شده است . اخیرا” در کشور ژاپن از گونه اسکاندس (با گونه جاپونیکوس هم نام می باشد) به منظور استفاده از الیافهای بلند آن در صنایع پارچه و کنف سازی استفاده می شود . از این رو این گیاه در سطوح وسیعی در ژاپن کشت می شود .  

اگرچه ((واویلوف)) منشا رازک را نواحی مدیترانه گزارش کرده است ، ولی این گیاه به طور وسیعی در مناطق معتدله نیمکره شمالی گسترش دارد و در اکثر کشورهای اروپایی به صورت خودرو می روید .

رازک به طور خودرو در جنگلهای غیر متراکم بید و در بین درختان نارون ، زبان گنجشک ، بلوط و در خاکهای مرطوب نقاط دیگر می روید . این گیاه تقریبا” در تمام کشورهای اروپایی کشت می شود .

رازک دارای ساقه ای بالا رونده است که ارتفاع آن در ارقام مختلف متفاوت و بین 5 تا 10 متر می باشد . ساقه این گیاه در جهت حرکت عقربه های ساعت (به سمت راست) حول قیم می پیچد .

رازک گیاهی دو پایه است . گلهای نر به صورت خوشه از بغل برگها روییده و به طرف پایین آویزان می شوند . گلهای ماده به شکل مخروطهای بیضی شکل و مجتمع می باشند . برای کشت همواره از گیاهان ماده استفاده می شود ، زیرا گلهای نر کیفیت مطلوبی (مقدار و نوع مواد موثره) ندارند . هنگام کاشت و تکثیر رازک باید توجه داشت تا شعاع سه کیلومتری ، انواع خودروی رازک وجود نداشته باشد . زیرا بر اثر انتقال دانه گرده آنها (به وسیله باد یا حشرات) بر روی گل گیاهان کشت شده ، بذر تولید و از کیفیت گلها به طور بارزی کاسته می شود .

برای خواندن ادامه مطلب اینجا کلیک کنید.

​

​

 ​

نام علمی:

.Glycyrrhiza glabra L

تیره:

Fabaceae

شیرین بیان یکی از قدیمیترین گیاهان دارویی است. بیش از چهار هزار سال پیش بومیان درّه ها و دشتهای بین النهرین، آسیای صغیر و جنوب آسیا ریشۀ شیرین بیان را به پیشگاه فرمانروایان خود به نشانۀ عرض عبودیّت تقدیم می کردند. در کتیبه های به  جا مانده از اقوام آشوری و پاپیروسهای مصری به نام شیرین بیان اشاره شده است. قراعنۀ مصر با خواص شیرین بیان آشنایی داشتند و ریشۀ این گیاه را با آب می آمیختند تا نوشیدنی گوارایی به نام «مای سوس» به دست آورند. هم اکنون نیز از این نوع نوشیدنی در میان مردم مصر استفاده می شود(15). «دیوسکورید» حکیم یونانی در قرن اول میلادی در کتاب خود شیرین بیان را برای صاف کردن صدا و نرم کردن مزاج توصیه کرده است. «ابوعلی سینا» نیز در کتاب خود خواص درمانی شیرین بیان را بر شمرده است ..

«گلیسیریزاگلابرا» یک نام یونانی است و از دو واژۀ «گلیکیس» به معنی شیرین و «ریزا» به معنی ریشه مشتق شده است. «گلابرا» به معنای صاف و بدون کرک است که اشاره به بدون کردک بودن میوۀ این گیاه دارد.

از ریشۀ شیرین بیان در اکثر فارماکوپه ها به عنوان دارو یاد شده است. از مواد مؤثّرۀ این گیاه در صنایع داروسازی، نوشابه سازی، شیرین سازی و دخانیات استفاده می شود.

مواد مؤثّرۀ ریشۀ شیرین بیان مدر و ملین است و به واسطۀ وجود برخی فلاونوئیدها اثر مفیدی در معالجۀ زخم اثنی عشر و بیماریهای معدی دارد. از این مواد برای درمان بیماریهای مربوط به ریه مانند برونشیت نیز استفاده می شود.

شیرین بیان در سطوح وسیعی در کشورهای انگلیس، بلژیک، فرانسه، آلمان، ایتالیا، یونان و ترکیه کشت می شود .

گیاهشناسی

شیرین بیان گیاهی است چند ساله، مدیترانه ای و در جنوب شرق آسیا گسترش زیادی دارد. این گیاه از جنوب اروپا تا آسیای مرکزی میان دو عرض جغرافیایی 30 و 45 درجه نیم کرل شمالی می روید و کشورهای اسپانیا، ایتالیا، فرانسه، یونان، ترکیه، سوریه، عراق، ایران و افغانستان را در بر می گیرد.

ارتفاع شیرین بیان متفاوت و بین 100 تا 200 سانتی متر است. گیاه دارای شاخ و برگهای انبوه و فراوان است. برگها مرکب و دارای چهار تا هفت جفت برگچه و یک برگچۀ انتهایی است (شکل 8-1). رنگ برگچه ها سبز تیره است. گلها نامنظم و به رنگهای زرد، ارغوانی و یا بنفش و به صورت مجتمع در انتهای ساقه های گل دهنده مشاهده می شوند. طول گلها به بیش از یک سانتی متر می رسد. گیاه اواخر بهار و اوایل تابستان (خرداد – تیر) به گل می رود.

میوه به طول دو تا سه سانتی متر و خرمایی رنگ می باشد. طرفین میوه باریک و کم و بیش نوک تیز می شود. داخل میوه سه تا پنج دانۀ لوبیایی شکل به رنگ قهوه ای وجود دارد. پوستۀ دانه ضخیم و محکم و وزن هزار دانه 10 گرم است.

برای خواندن ادامه مطلب اینجا کلیک کنید.

​

​

 ​

نام علمی:

Tussilago farfara

تیره:

Asteraceae

پاخری در اکثر فارماکوپه های معتبر به عنوان یک گیاه دارویی ارزشمند معرفی شده است . برگ ها و گل های پاخری خاصیت دارویی دارند .

((توسیلاگو)) از کلمه لاتین ((توسیس)) به معنی سرفه مشتق شده که نشان می دهد از زمان های قدیم از این گیاه برای معالجه سرفه استفاده می شده است .

از مواد موثره این گیاه برای معالجه سرفه های خشک و درمان التهابهای دهان ، گلو و مجاری تنفسی استفاده می شود . مواد موثره این گیاه خاصیت ضدعفونی کنندگی نیز دارد .

از عصاره پاخری در صنایع بهداشتی و آرایشی در تهیه شامپو های گیاهی و کرم استفاده می شود .

گیاهشناسی

پاخری گیاهی علفی و چندساله است . منشا این گیاه آسیا ، اروپا و آفریقای شمالی گزارش شده و سپس به قاره آمریکا وارد شده است . این گیاه در خاک های مرطوب و باغ ها به طور خودرو می روید .

ریشه پاخری استوانه ای شکل و کم و بیش سطحی و حالتی خزنده دارد . در اواخر زمستان و اوایل بهار گل ها ظاهر می شوند سپس در اواسط بهار برگ های طوقه ای تشکیل می گردند . گل ها به رنگ زرد طلایی ، گلچه ها باریک و کشیده است . برگ ها پهن و قطر آن 15 تا 20 سانتی متر است . قسمت تحتانی برگ از کرکهای انبوهی پوشیده شده است . ساقه فلس دار و ارتفاع آن در مرحله رسیدن میوه به 30 سانتی متر می رسد .

میوه فندقه است . بذرها پس از رسیدن به سهولت از گیاه جدا و به اطراف ریزش می کنند . وزن هزاردانه 0/3 گرم است . گل ها و برگهای پاخری حاوی مواد موثره است . برگ ها حاوی مواد موسیلاژی (18درصد) فلاونوئید و ترکیبات تری ترپنوئیدی است . از دیگر مواد موجود در برگ ها می توان از آلکالوئید ((پیرولیزیدین)) ، ((سنکیرکین)) و ((توسیلاگین)) نام برد .

برای خواندن ادامه مطلب اینجا کلیک کنید.

​

​

 ​

نام علمی:

Anthemis nobelis L. var. flora plena

تیره:

Asteraceae

بابونه رومی از مدتها پیش به عنوان یک گیاه دارویی همواره مورد توجه مردم بوده است . از قرن پتنزدهم این گیاه در مرکز اروپا به منظور استفاده در صنایع داروسازی و بهداشتی و آرایشی مورد توجه قرار گرفت . کشت بابونه رومی از قرن شانزدهم در کشور آلمان آغاز شد .

در اکثر فارماکوپه های معتبر از گلهای بابونه رومی به عنوان دارو یاد شده است . از مواد موثره گلهای این گیاه برای هضم غذا و مراقبت و نگهداری مو و پوست استفاده می شود . از دم کرده این گلها به عنوان معرق و ماده ای که سبب تسکین دردهای شدید می شود استفاده می گردد .

از اسانس بابونه رومی به مقیاس فراوانی در صنایع بهداشتی و آرایشی استفاده می شود . بابونه رومی در بعضی کشورها به عنوان گیاهی زینتی کشت می شود .

این گیاه در سطوح وسیعی در کشورهای بلژیک ، هلند ، انگلیس ، فرانسه و ایتالیا کشت می شود .

گیاهشناسی

بابونه رومی گیاهی علفی و چند ساله است . این گیاه مدیترانه ای است و منشا آن پرتغال ، فرانسه و الجزایر گزارش شده است . بابونه رومی به صورت خودرو مشاهده نشده و معمولا” کشت می شود .

از قسمت فوقانی ریزوم انشعابهای ریشه ای فراوانی خارج می شود . ساقه این گیاه ساده یا منشعب به طول 20 تا 40 سانتی متر و کم و بیش کرکدار است . برگها به رنگ سبز روشن و در طول ساقه به طور متناوب قرار می گیرند . برگها دارای بریدگیهای عمیق و کم و بیش نخی شکل می باشند . گلها به رنگ سفید به قطر یک تا سه سانتی متر و در نواحی فوقانی ساقه های اصلی و فرعی تشکیل می گردند . میوه فندقه و رنگ آن نقره ای تیره است .

گلدهی از اواخر بهار (خرداد) آغاز می شود و تا اواخر تابستان (اواخر مرداد) ادامه می یابد . تمام قسمتهای گل حاوی اسانس است که در حفره های خاصی ترشح و ذخیره می گردد .

گلهای خشک دارای 6/0 تا 5/1 درصد و پیکر رویشی محتوی 2/0 تا 4/0 درصد اسانس می باشند . اسانس گلها از کیفیت بسیار مطلوبی برخوردار است .

اسانس استخراج شده از گل تازه به رنگ سبز روشن است . پس از گذشت چند روز به رنگ سبز یا زرد مایل به قهوه ای تبدیل می شود . اسانس استخراج شده از گلهای خشک به رنگ زرد مایل به قهوه ای است .

اسانس بابونه رومی دارای بوی تند و تند مزه است . مهمترین مواد تشکیل دهنده اسانس عبارتند از : مواد الکلی مختلف ، ((اسید آنجلیک)) ، ((استربوتیل اسید آنجلیک)) ، ((استر بوتیل اسید ایزوبوتیریک)) ، ((اسیدمتاکریلیک)) و استر آن ، ((آنتمول)) و ((کامازولن)) . از مواد دیگر گل بابونه رومی می توان از ((مواد تلخ)) ، ((کولین)) ، ((اپی نین)) ، ((اینوزیتول)) ، ((گورستین)) و ترکیبات قندی نام دارد .

برای خواندن ادامه مطلب اینجا کلیک کنید.

​

​

 ​

نام علمی:

Taraxacum officinalis

تیره:

ASTERACEAE

از گل قاصد مدتهاست به عنوان یک گیاه دارویی استفاده می شود . در برخی کشورها از برگهای تازه این گیاه سالادهای مخصوص تهیه می شود . تاراگزاکوم از کلمه لاتین ((تاراگزیس)) به معنای التهاب چشم مشتق شده و نشان می دهد که برای معالجه ناراحتیهای چشم از این گیاه استفاده می شده است .

در تعدادی از فارماکوپه ها از ریشه ، برگ و پیکر رویشی گل قاصد به عنوان دارو یاد شده و خواص درمانی آن مورد بررسی قرار گرفته است . از مواد موثره این گیاه برای معالجه رسوبات صفراوی و برخی ناراحتی های کبدی استفاده می شود . از این گیاه همچنین به عنوان مدر و مسکن استفاده می کنند .

گل قاصد در بعضی کشورهای غربی در سطوح کم کشت می شود .

گیاهشناسی

گل قاصد گیاهی علفی و چند ساله است . منشا این گیاه مناطق اروپا – آسیا گزارش شده و در مرکز ، شرق و جنوب اروپا گسترش دارد .

ریشه گل قاصد دوکی شکل و مستقیم است . طول ریشه 20 سانتی متر و ضخامت آن 1 تا 3 سانتی متر می باشد . ریشه تازه ، نرم و قسمت خارجی آن ممکن است قهوه ای روشن ، قرمز کم رنگ یا قهوه ای تیره باشد . در حالی که قسمت داخلی ریشه سفید یا خاکستری رنگ است . ریشه انشعابهای ترد و شکننده متعددی دارد . برگها نیزه ای شکل ، طویل به طول 15 تا 25 سانتی متر و پهنای آن 4 تا 5 سانتی متر است . حاشیه برگها کنگره دار است . برگها فاقد دمبرگ و مستقیما” به ساقه متصل می باشند . گلها در انتهای ساقه های اصلی و فرعی پدیدار می شوند . گلچه ها زردرنگ هستند . اولین گلها اوایل بهار (فروردین) ظاهر می شوند و گلدهی معمولا” تا اوایل پاییز (مهر) ادامه می یابد . میوه فندقه است . وزن هزاردانه 42/0 تا 52/0 گرم است . به قسمت فوقانی دانه پاپوسهای بسیار ظریف و سبکی متصل است که به محض رسیدن از گیاه و به اطراف پراکنده می شوند .

برگهای گل قاصد حاوی مقادیر فراوان ویتامینهای آ ، ب و ث است . ریشه حاوی ترکیبات تری ترپن (مانند تاراکساسترول) و مواد تلخ مانند ((لاکتوکاپیکرین)) است که بر اثر تجزیه به ترکیبات ((لاکتوسین)) که مسکن می باشد تبدیل می شود . ریشه همچنین حاوی ترکیباتی نظیر ساپونین و تانن است . تمام پیکر گیاه غنی از عنصر پتاسیم است .

برای خواندن ادامه مطلب اینجا کلیک کنید.

​

​

 ​

نام علمی:

MALVA SYLVESTRIS SUBSP. MAURITIANA

تیره:

MALVACEAE

گیاهشناسی

پنیرک موریتانی گیاهی علفی و چندساله است. منشأ این گیاه شمال آفریقا گزارش شده و در این منطقه به طور وسیعی می روید. ریشه گیاه سفید رنگ، مخروطی شکل و طول آن بین 20 تا 30 سانتیمتر است. ریشه انشعاب های کمی دارد. در مناطق خشک طول ریشه به 150 تا 200 سانتیمتر هم می رسد. ساقه مستقیم، استوانه ای، منشعب و کم و بیش چوبی است. ارتفاع ساقه متفاوت است و به شرایط اقلیمی محل رویش گیاه بستگی دارد و به 150 تا 200 سانتیمتر می رسد. برگ ها متناوب، تخم مرغی یا به شکل نیم دایره و دارای بریدگی می باشد. بریدگی برگ ها به 3 تا 7 عدد می رسد. گل های پنیرک موریتانی به رنگ بنفش تیره تا قرمز روشن است و از زاویه بین برگ ها و ساقه منشعب می شوند. گل ها از اواسط خرداد به تدریج باز و تا قبل از سرما روی گیاه مشاهده می شوند. اندام های گل (گلبرگ ها، کاسبرگ ها و پرچم ها) مضربی از پنج می باشند. میوه مسطح و دارای 9 تا 11 قسمت است. برگ ها و گل های پنیرک موریتانی دارای ترکیبات متفاوت و ارزشمندی است که همواره مورد استفاده قرار می گیرند. مهمترین این مواد را ترکیبات موسیلاژی تشکیل می دهند. مقدار ترکیبات موسیلاژی در گل ها 8 تا 10 درصد و در برگ ها 6 تا 8 درصد است. ترکیبات قندی، گالاکتوز، آرابینوز، گلوکز و رامنوز نیز در گل های این گیاه وجود دارد.گل ها نیز حاوی مواد رنگی متعلق به گروه آنتوسیانین ها است که مهمترین آنها را مالویدین و گلیکوزید مالوین تشکیل می دهند. مواد تلخ نیز از دیگر ترکیبات موجود در پنیرک موریتانی است.

خواص دارویی و کاربردها

پنیرک موریتانی از گیاهان دارویی ارزشمندی است که گل ها و برگ های آن خاصیت دارویی دارند. از مواد مؤثره این گیاه برای مداوای بیماری های تنفسی مربوط به نای و نایژه ها استفاده می شود. این مواد همچنین ضد سرفه و معالجه کننده التهاب مجاری فوقانی تنفسی و استعمال خارجی آنها نرم کننده است. از مواد و ترکیبات رنگی گل ها نیز در صنایع غذایی به عنوان مواد رنگ کننده استفاده می شود. شهد گل های این گیاه عسل دهنده است. پنیرک موریتانی در برخی کشورهای اروپایی در سطوح مختلفی کشت می شود. 

شرایط اکولوژیکی

پنیرک موریتانی در طول رویش به درجه حرارت مناسب و نور زیاد نیاز دارد. این گیاه را نباید در مناطق بادخیز کشت کرد.خاک هایی با بافت متوسط و غنی از مواد و عناصر غذایی، خاک های مناسبی برای کشت این گیاه است. گیاهان در طول رویش به مقادیر زیادی آب نیاز دارند. بطوریکه عملکرد محصول رابطه مستقیم با مقدار آبیاری و میزان عناصر و مواد غذایی خاک دارد.این گیاه بهتر است با غلات یا با گیاهان وجینی به تناوب کشت شود. تکرار کشت این گیاه در یک زمین پس از سه سال امکان پذیر است.

آفات و بیماریها

قارچ عامل بیماری زنگ از بیماری هایی است که در تمام مراحل رویش، گیاهان را تهدید می کند. استفاده از بذرهای سالم نقش عمده ای در کنترل این بیماری دارد. برای مبارزه با این بیماری می توان از محلول 0.4 درصد زینب یا محلول 0.2 درصد دیتان به صورت محلول پاشی استفاده کرد. پنیرک موریتانی به قارچ یاد شده بسیار حساس است. در صورت ابتلاء گیاهان به این قارچ صدمه ها و خسارت های سنگینی به محصول وارد می شود. چون مبارزه با بیماری زنگ هزینه های زیادی را در بر دارد، معمولاً این گیاه در بسیاری از کشورهای اروپایی به صورت محصولی یکساله کشت می شود.

برای خواندن ادامه مطلب اینجا کلیک کنید.

​

​

 ​

نام علمی:

Tanacetum cinerariaefolium

تیره:

Asteraceae

کاشت و تولید پیرتر در جریان جنگ جهانی اول به منظور حفاظت سربازان علیه شپش ، ساس ، کنه و دیگر حشرات موذی و همین طور به عنوان ماده ای که باعث نابودی پشه مالاریا می شد مورد توجه قرار گرفت . ژاپن اوایل جنگ جهانی دوم (سال 1933) 12500 تن گل پیرتر تولید کرد .

اوایل سال 1940 با کشف و ساخت حشره کشهای شیمیایی (مانند د.د.ت و اچ . سی. اچ) کشت و تولید پیرتر به نحو چشمگیری کاهش یافت .

از اواخر سال 1960 کاربرد و استفاده از سمومی که ماده موثره آنها را ترکیبات هیدرو کربنی کلردار تشکیل می داد ممنوع اعلام شد . از این رو کاشت پیرتر مجددا” مورد توجه قرار گرفت و به دلیل اهمیت این گیاه توجه گیاه شناسان و بیولوژیستها بیش از پیش به آن جلب شد . گل پیرتر حاوی مواد موثره حشره کش است . این گلها آسیاب شده و به صورت پودر در می آیند و از آن برای نابود کردن حشرات استفاده می شود . در حال حاضر ماده موثره پیرترین به صورت پودر ، مایع و یا به شکل اسپری فرآوری به بازار عرضه می شود .

ماده موثره این گیاه تاثیر بسیار کمی بر پستانداران دارد (مقدار کشنده 1500 میلی گرم بر هر کیلوگرم وزن بدن) . در بدن انسان انباشته نمی شود ، از این رو برای انسان و حیوانات خونگرم سمی و مضر نیست به همین جهت از گیاه پیرتر برای مبارزه و کنترل حشراتی که باعث آلودگی مواد غذایی می شوند و سلامتی عمومی را به خطر می اندازند می توان استفاده کرد . اخیرا” برای مبارزه با آفات خانگی از ماده موثره این گیاه (پیرترین) استفاده می شود .

پیرترین در طیفی وسیع سبب مرگ گونه های مختلف حشرات می شود . ابتدا بر سیستم عصبی حشرات اثر گذاشته باعث تشنجهای عضلانی آنها می شود ، سپس در آنها رخوت و سستی و سرانجام مرگ را به همراه می آورد . به طوری که ، حشرات به هیچ وجه تاب مقاومت در مقابل پیرترین را ندارند . به منظور افزایش تاثیر ((پیرترین)) از بعضی مواد به عنوان مکمل استفاده می شود . ((سزامین)) یکی از مکملهاست . این ماده به تنهایی خاصیت حشره کشی ندارد ولی اگر با ((پیرترین)) ترکیب شود تاثیر آن را بیشتر و مدت زمان تاثیر را نیز طولانی تر می کند . به لحاظ تاثیر قوی ((پیرترین)) بر حشرات و نداشتن تاثیر سوء و مضر بر انسان ، مواد غذایی و محیط زیست ، همه ساله بر متقاضیان این گیاه اضافه می شود . تولید سالانه گل خشک پیرتر 22000 تن می باشد که از این مقدار 14000 تن (بیش از 60 درصد کل تولید) در کشور کنیا و بقیه در کشورهای تانزانیا ، مرکز و جنوب آمریکا ، ژاپن ، یوگوسلاوی و هندوستان تولید می شود .

گیاهشناسی

پیرتر گیاهی علفی و چندساله است . این گیاه 10 تا 15 سال عمر می کند و منشا آن سواحل دریای دالمات یوگسلاوی و شبه جزیره بالکان گزارش شده است . این گیاه در ارتفاع 500 تا 2000 متری از سطح دریا در نواحی کوهستانی و صخره ای (در نواحی شیب دار کوهها) و همچنین مناطق بیابانی (با ضخامت کم خاک) دارای آب و هوای گرم می روید .

تا کنون 300 گونه متعلق به جنس کریزانتوم شناخته شده است که تعداد کمی از آنها ارزش اقتصادی دارند . مهمترین گونه های متعلق به این جنس عبارتند از : سینه راریافولیوم ، کوکسی نیوم (با روزیوم هم نام است) و مارشالکی که واژه پیرتر به آنها اطلاق می شود .

ریشه پیرتر دارای ریزومی کوتاه است و ضخامت آن بین 5/0 تا 2 سانتی متر می باشد . از این رو ریزوم ریشه های متعددی به طول 15 تا 20 سانتی متر ، استوانه ای شکل و به رنگ قهوه ای تیره منشعب می شوند . ریشه پیرتر سطحی و افشان است . از قسمت فوقانی ریزوم ، ساقه های متعددی به ارتفاع 30 تا 50 سانتی متر ، خارج می شود . ساقه شیاردار ، پنج تا شش ضلعی و پوشیده از کرکهای ظریف و خاکستری رنگ است . برگها بریدگی دار (هر برگ دو تا سه بریدگی دارد) و به صورت متناوب نسبت به یکدیگر روی ساقه قرار می گیرند . گلها در انتهای ساقه های اصلی و فرعی پدیدار می شوند . هر بوته معمولا” 100 تا 200 گل تولید می کند که در شرایط اقلیمی مناسب از نظر خاک ، آبیاری ، درجه حرارت و نور تعداد آنها به بیش از 400 گل نیز می رسد . قطر گلهای کاملا” باز شده بین 5/2 تا 5 سانتی متر است . گلچه های زبانه ای سفید و گلچه های لوله ای زرد رنگ می باشند . گیاه یک پایه است . بذر پنج وجهی ، به طول 3 تا 5 میلی متر و به ضخامت 1 تا 5/1 میلی متر و در ناحیه طولی آن شیارهایی وجود دارد . در سطح بذر همچنین کرکهای بسیار ظریفی مشاهده می شود . وزن هزار دانه 1 تا ½ گرم است .

برای خواندن ادامه مطلب اینجا کلیک کنید.

​